compo image
  1. COMPO
  2. Advies
  3. Plantenverzorging
  4. Balkon- & kuipplanten
  5. Lavendel vermeerderen

Via stekken, zaaien of delen

Lavendel vermeerderen

Lavendel is een heel populaire tuinplant en dat hoeft niet te verbazen : de plant ruikt heerlijk, is onderhoudsvriendelijk en is veelzijdig inzetbaar. En hoe leuk zou het niet zijn mocht je je lavendel heel eenvoudig zelf kunnen vermeerderen en zo je tuin of balkon verder kunnen opfleuren? In dit artikel tonen we jou stap voor stap hoe je te werk gaat.

compo image

De belangrijkste zaken samengevat

Lavendel vermeerderen is eenvoudiger dan velen onder ons denken. Je hoeft enkel met een paar zaken rekening te houden :

  • Stekken is de snelste en betrouwbaarste manier om raszuivere lavendel te vermeerderen. De ideale periode hiervoor is tussen juni en augustus.
  • Zaaien is eerder geschikt voor tuiniers die graag experimenteren. Dit vergt echter meer geduld en levert niet altijd nakomelingen van eenzelfde soort op.
  • Delen en afleggen is eenvoudig maar enkel geschikt voor compacte, niet te oude planten.
  • Het gebruik van de juiste potgrond (doorlatend, aangepast aan de behoeften van mediterrane planten en arm aan voedingsstoffen) en de juiste meststof zijn cruciaal voor gezonde, rijkbloeiende planten.
  • Veelgemaakte fouten zoals teveel water en de daarmee gepaard gaande wateroverlast, verkeerde potgrond of een tekort aan licht kan je gemakkelijk voorkomen.

Hieronder ontdek je meer over de verschillende vermeerderingsmethoden, veelgemaakte fouten en de juiste verzorging van jonge planten.

compo image

Waarom loont het de moeite om zelf lavendel te vermeerderen?

Een lavendelplant in je plaatselijke tuincentrum kopen, is heel eenvoudig. Maar wist je dat zelf lavendel vermeerderen talrijke voordelen heeft? Allereerst bespaar je geld, want uit 1 enkele moederplant kan je zonder veel moeite tientallen nieuwe planten kweken. Ten tweede zorg je er met je eigen lavendelteelt voor, dat je favoriete plantensoort behouden blijft. Een bijzonder geurige of robuuste plant kan je zo zonder veel moeite vermeerderen.

Daarnaast kan je je lavendelplant verjongen door ze regelmatig te snoeien. Oudere lavendelstruiken verhouten na verloop van tijd en bloeien minder uitbundig. Dit kan je tegengaan door lavendel op de juiste manier te snoeien. Mocht een plant toch te veel verhouten, dan kan je deze gebruiken als stekstok om verse, rijkbloeiende jonge plantjes te kweken.

De drie belangrijkste methodes om lavendel te vermeerderen

Bij het kweken van lavendel zijn er in principe 3 betrouwbare manier om lavendel te vermeerderen : via stekken, via zaaien en via deling. Elke methode heeft zijn voor- en nadelen. Welke methode voor jou de juiste is, hangt af van de tijd die je erin kan investeren, je doelstellingen en het beschikbare materiaal.

MethodePeriodeInspanningRaszuiver?
Stekken
juni - augustus
laag
ja
Zaaien
febuari - maart
middelmatig
niet altijd
Delen
voorjaar of vroege herfst
laag
ja

Lavendel vermeerderen via stekken - stap voor stap

  1. 1

    Stekken kiezen

    Snijd met een proper, scherp mes een niet-bloeiende scheut van ongeveer 8 tot 12 cm lang af van een gezonde moederplant. Zorg ervoor dat de scheut niet te jong (zacht) en ook niet te oud (volledig verhout) is. Krachtige scheutpunten zijn het meest geschikt.

  2. 2

    Voorbereiden

    Verwijder de onderste bladeren, zodat de laatste 3 tot 4 centimeter van de stek bladloos is. Laat aan de bovenkant 3 tot 4 bladparen zitten.

  3. 3

    Planten

    Steek de stek in een kleine pot of kweekbak gevuld met luchtige, goed doorlatende potgrond zoals COMPO SANA Potgrond Zaaien & Stekken. De bladeren moeten boven het grondoppervlak uitsteken.

  4. 4

    De ideale groeiomgeving creëren

    Plaats de pot op een lichtrijke, warme plek in huis of op het balkon. Vermijd echter de directe middagzon. Een temperatuur van 18 tot 22°C is ideaal. Je kan de luchtvochtigheid verhogen en de wortelvorming bevorderen door de pot of de kweekbak af te dekken met een stuk folie. Vergeet echter niet regelmatig te verluchten om schimmelvorming te vermijden. Een plek met warme vloer (vb. een vensterbank boven de verwarming) is bijzonder nuttig. De warmte van de ondergrond bevordert namelijk de wortelgroei aanzienlijk.

  5. 5

    Water geven

    Bevochtig de potgrond regelmatig maar zorg ervoor dat het substraat nooit nat blijft. Wateroverlast is namelijk de grootste vijand tijdens het inwortelingsproces. Geef steeds voorzichtig water. Een krachtige waterstraal kan de nog tere, pas ontwikkelde wortels beschadigen of afbreken.

  6. 6

    Kieming

    Na ongeveer 4 tot 6 weken zullen de eerste wortels zich gevormd hebben. Dit kan je verifiëren via een eenvoudige test : trek zachtjes aan de stek. Als deze weerstand biedt, is hij geworteld.

Onze tip

Zet steeds meerdere stekken tegelijk in de grond. Niet alle stekken zullen namelijk succesvol wortelen.

compo image
Potgronden & bodemverbeteraars

COMPO SANA Potgrond Zaaien & Stekken

Specifieke potgrond voor het zaaien, stekken en verspenen. Zorgt voor een goede ontwikkeling van de wortels en een optimale opname en opslag van water. Verzekert een snelle en gelijkmatige kieming.

Naar het product
compo image

Lavendel vermeerderen via zaden

Wie het wat rustiger aan wil doen, kan lavendelplanten ook uit zaden kweken. Deze methode vergt meer geduld en iets meer onderhoud.

Het juiste moment : begin vanaf februari of maart met zaaien op de vensterbank of in de kas. De zaadjes hebben warmte nodig om te ontkiemen. Aangezien de verwarming in deze tijd van het jaar mogelijk nog aanstaat, is een vensterbank boven de verwarming bijzonder geschikt : de warmte van de ondergrond versnelt het ontkiemen merkbaar.

Lavendel zaaien : stap voor zaai

  1. 1

    Kweekbak voorbereiden

    Vul een kweekbak met aangepaste fijne, voedselarme potgrond en bevochtig deze lichtjes.

  2. 2

    Zaadjes uitzaaien

    Verdeel de lavendelzaadjes gelijkmatig over het oppervlak en bedek ze met een heel dun laagje potgrond. Hoewel de zaadjes licht nodig hebben om te ontkiemen, moeten ze afgedekt worden, maar wel met slechts een dun laagje potgrond.

  3. 3

    Afdekking

    Bedek de pot met plasticfolie of een kweekdeksel en zet deze op een lichtrijke, warme plek (bij een temperatuur van 18 tot 22°C). Vergeet niet regelmatig te ventileren om schimmelvorming te voorkomen.

  4. 4

    Water geven

    Houd de potgrond gelijkmatig vochtig, maar nooit te nat.

  5. 5

    Ontkieming

    Na twee tot vier weken verschijnen de eerste zaadlobben. Zodra de zaailingen drie tot vier bladparen hebben ontwikkeld, kan je de plantjes verspenen.

Belangrijk om te weten

Lavendel die via zaden wordt vermeerderd, komt niet altijd voor 100% overeen met de moederplant - vooral bij bepaalde lavendelsoorten en hybriden kunnen de bloemkleur en de geur van de nakomelingen variëren. Dit is genetisch bepaald en kan je alleen met zeer veel moeite voorkomen. Voor lavendel van een zuivere soort kan je beter kiezen voor vermeerdering via stekken.

compo image

Lavendel vermeerderen via deling of afleggers

Een derde manier om de plant te vermeerderen is het delen van een bestaande plant of het afleggen. Deze methoden zijn vooral geschikt voor compacte, struikachtige lavendelsoorten en moeten in het voorjaar of de vroege herfst worden uitgevoerd. Ook de nazomer is geschikt, mits de plant niet meer in volle bloei staat.

Lavendel vermeerderen via deling : stap voor stap

  1. 1

    Uitgraven

    Haal de lavendelstruik voorzichtig uit de border of de pot.

  2. 2

    Delen

    Verdeel de kluit met een scherpe spade of snijd deze met een mes of een snoeischaar in twee of meerdere delen - elk deel moet voldoende wortelmassa en scheuten hebben.

  3. 3

    Uitplanten

    Plant de plantjes meteen op hun nieuwe plek in de pot of in de tuin, bij voorkeur in een voorbereide groef of een uitgegraven plantgat in het perk, en geef ze rijkelijk water. Let daarbij op de juiste plantdiepte : lavendel mag niet te diep worden geplant.

Voor het delen van lavendel zijn vooral jongere, nog niet al te sterk verhoute exemplaren geschikt. Zeer geschikt zijn echte lavendel (Lavandula angustifolia) - de robuuste klassieker die het meest flexibel kan worden vermeerderd - evenals Franse lavendel (Lavandula stoechas) en Tandlavendel (Lavandula dentata).

Minder geschikt zijn daarentegen grootgroeiende lavandin-hybriden (Lavandula x intermedia), zoals de populaire soort ‘Grosso’: deze wordt snel erg houtachtig en laten zich nauwelijks nog netjes verdelen. Hier zijn stekken of afleggers de betere keuze.

Lavendel vermeerderen via afleggers : stap voor stap

  1. 1

    Tak buigen

    Bij 'afleggen' buig je voorzichtig een lange, flexibele tak van de struik naar de grond.

  2. 2

    Bedekken en vastmaken

    Bedek het midden met potgrond en zet de tak vast met een steen of draad.

  3. 3

    Vochtig houden

    Houd de potgrond op deze plek gelijkmatig vochtig, vooral bij droog weer - zonder voldoende vocht zullen zich geen wortels vormen.

  4. 4

    Afsnijden

    Na enkele weken, wanneer er nieuwe wortels zijn gevormd, scheid je de jonge lavendel van de moederplant.

compo image

Veelgemaakte fouten bij het vermeerderen van lavendel

Zelfs ervaren tuiniers maken af en toe fouten. Dit zijn de meest voorkomende fouten bij het vermeerderen van lavendel :

  1. Stekken op het verkeerde moment afsnijden : te jonge, zachte stengels wortelen slecht en gaan gemakkelijk rotten. Te oud, verhout materiaal ontwikkelt eveneens nauwelijks wortels. De gulden middenweg vind je bij half-verhoute scheuten uit de groeifase (juni tot augustus).
  2. Verkeerde potgrond gebruiken : gebruik een voedingsarme, losse potgrond voor zaaien en stekken. In een voedingsrijke potgrond zullen de scheuten nauwelijks wortelen.
  3. Te veel water : wateroverlast is de meest voorkomende reden waarom stekken mislukken. Het substraat moet gelijkmatig licht vochtig zijn, maar nooit nat. Geef bij twijfel liever iets minder water.
  4. Te weinig licht : lavendel houdt van zonlicht. Stekken en jonge plantjes hebben veel licht nodig. Kies voor een halfschaduwrijke standplaats, bij voorkeur een plek in de volle zon. Op een donkere vensterbank zullen de stengels lang en zwak worden.
  5. Te vroeg buiten zetten : jonge lavendel is gevoeliger dan volgroeide planten. Wacht met het uitplanten in de volle grond totdat er geen vorst meer wordt verwacht, meestal na de IJsheiligen (half mei).
  6. Gebrek aan bemesting na het wortelen : zodra de stek goed geworteld is, heeft hij voedingsstoffen nodig voor zijn verdere groei. Zonder voldoende voedingsstoffen riskeer je zwakke, weinig bloeiende planten.
  7. Over het hoofd zien van ongedierte en ziekten : controleer je jonge planten regelmatig. Jonge lavendel kan namelijk af en toe worden aangetast door ongedierte en nog vaker door ziekten die er zelfs toe kunnen leiden dat de plant afsterft. Wie tijdig ingrijpt, beschermt zijn planten op de lange termijn.

Verzorgingstips voor jonge planten

compo image

De juiste potgrond

Lavendel is een mediterrane plant die houdt van de omstandigheden in zijn thuisland : warm, zonnig en met een goed doorlatende grond. Zware, natte of veenachtige - en dus zure - grond vindt lavendel helemaal niet prettig. Daarin voelt de plant zich niet comfortabel en wordt ze vatbaar voor wortelrot. Voor het verpotten van bewortelde stekken of jonge plantjes heb je daarom een losse, luchtige specifieke potgrond nodig, die de ideale omstandigheden voor de wortelvorming creëert zonder dat het substraat te nat wordt. COMPO SANA Potgrond Mediterrane Planten biedt zeer goede omstandigheden en kan in de tuin worden vermengd met de bestaande grond in de border.

compo image
Potgronden & bodemverbeteraars

COMPO SANA® Potgrond Mediterrane Planten

Specifieke potgrond voor mediterrane planten, verrijkt met een meststof met langdurige werking van 100 dagen.

Naar het product

Wie een lavendelstruik in een pot of op het balkon kweekt, moet zorgen voor een goede afwatering : een laagje puimsteenkorrels op de bodem van de pot, zoals COMPO Bio Granuplant Hydrokorrels, voorkomt op betrouwbare wijze wateroverlast en beschermt de wortels.

compo image

De geschikte meststof

Zodra je lavendelstekjes of jonge plantjes goed geworteld zijn, begint de eigenlijke groeifase. Nu hebben ze een gerichte toevoer van voedingsstoffen nodig om uit te groeien tot een krachtige lavendelstruik, veel bloemen te ontwikkelen en hun heerlijke geur te verspreiden.

Lavendel is weliswaar niet veeleisend, maar net als elke andere plant heeft de plant baat bij een regelmatige, aangepaste bemesting. Het is daarbij belangrijk om een meststof te kiezen die speciaal is afgestemd op mediterrane planten. Je hebt hierbij twee keuzes. Enerzijds kan je kiezen voor een vloeibare meststof zoals COMPO Vloeibare Meststof Mediterrane Planten die moet worden opgelost in het gietwater. Anderzijds zijn er gekorrelde meststoffen zoals COMPO Meststof Mediterrane Planten met lange werking van 6 maanden. Eenmaal aangebracht, blijft de werking het hele seizoen behouden. Wie lavendel samen met kruiden kweekt of deze ook gebruikt voor thee, geurzakjes of in de keuken (zoals bv. in een cheesecake met lavendel), kan als alternatief kiezen voor een kruidenmeststof.

Lavendel planten en verzorgen

Ontdek meer tips rond de aanplanting en de verzorging van lavendel in ons plantenportret.

Naar plantenportret

Delen

Blijf op de hoogte

ABONNEER JE OP DE COMPO-NIEUWSBRIEF

Ontvang seizoensgebonden plantenverzorgingstips en inspiratie voor je tuin, gazon, planten, decoratie en zo veel meer via onze nieuwsbrief.

BEDANKT VOOR JE REGISTRATIE !

Je ontvangt binnen enkele ogenblikken een bevestiging via e-mail. Om je registratie te bevestigen, hoef je enkel nog te klikken op de link in de e-mail.

Gelieve je e-mailaders in te vullen.

Gelieve het vakje aan te vinken om toe te stemmen met de Privacy Policy.